okolica

MIĘDZYGÓRZE - "alpejski" kurort tuż obok góry Iglicznej

Wieś letniskowa w dolinie Wilczki u stóp góry Iglicznej. Powstała jako osada leśna w XVI w., później był tu ośrodek górniczy rudy żelaza, lecz największy rozwój zawdzięcza księżnej holenderskiej Mariannie Orańskiej, właścicielce wielkiego obszaru w okolicy, która po 1840r. założyła pierwsze stawy rybne i domy gościnne. Wkrótce urządzono tu stację klimatyczną z zabudową w charakterystycznym stylu tyrolskim, rozwijały się sporty zimowe, w tym zjazdy rogatymi saniami. Miejscowość jest bogata w różnorodne atrakcje turystyczne. Odkrycie walorów letniskowych Międzygórza w XIX wieku zaowocowało powstaniem typowej w owym czasie zabudowy letniskowej. Wybudowano, głównie z inicjatywy Marianny Orańskiej, szereg drewnianych budynków mieszkalnych dla gości, pensjonatów, sanatoriów w modnym stylu alpejskim. Większość tych obiektów przetrwało do dziś, wzbudzając zachwyt przybywających tu turystów. Ciekawym budynkiem wzniesionym w 1882 r., jest dom wczasowy położony przy ul. Sanatoryjnej 5, który z uwagi na olbrzymie rozmiary zwany jest "Gigantem". Dom wczasowy "Gigant" powstał jako sanatorium. Uwagę przyciąga okazała i bardzo urozmaicona bryła. Wodospad na rzece Wilczce to jedna z największych atrakcji Międzygórza. Rzeka spada tutaj ponad dwudziestometrową kaskadą z gnejsowego progu do kotła erozyjnego i dalej płynie głębokim jarem o prawie pionowych ścianach. W połowie XIX wieku w czasie zagospodarowywania wodospadu podbudowano próg gnejsowymi głazami (wodospad osiągnął wysokość 27 metrów). W czasie powodzi w 1997 roku większość sztucznie utworzonego progu runęła w dół rzeki. Od 1958 roku otoczenie wodospadu objęto ochroną, utworzono niewielki rezerwat o powierzchni 2,86 ha. Obszar rezerwatu jest dobrze przystosowany do zwiedzania. Po obu stronach wodospadu znajduje się zabezpieczone barierami punkty widokowe, a nad samym progiem przerzucono żeliwny mostek. Będąc w Międzygórzu warto zobaczyć ciekawe miejsce zwane Ogrodem Bajek, miejsce to znajduje się na stokach góry Iglicznej, gdzie w latach 20. XX w. Na niewielkim skrawku ziemi leśnik Izydor Kreisten zgromadził najprzeróżniejsze drewniane rzeźby i korzenie. Chciał on w ten sposób stworzyć przystań dla Ducha Gór oraz innych postaci z bajek, którymi był bardzo zafascynowany. Kreisten wybudował liczne domki, z których okien wyglądają czarownice, wiedźmy czy krasnoludki. Posadził tam mnóstwo egzotycznych roślin, założył źródło młodości i Miłości. Po wojnie Ogród Bajek nieco podupadł. Swój przedwojenny blask odzyskał dopiero w II połowie XX wieku. Warto wspomnieć o zaporze wodnej - w 1910 r. kilkaset metrów poniżej wodospadu, rzeka Wilczka przegrodzona została tamą o wysokości 29 m i szerokości 102 m. Jest to zbiornik retencyjny, którego pojemność przekracza 1 mln metrów sześciennych wody. Wizerunek tamy jest bardzo malowniczy, jej postawny kształt i leżący obok mostek sprawiają, że miejsce to jest urokliwe. Miejsce budzące podziw dla ludzkich możliwości budowania tak wspaniałych konstrukcji.

Ponad to w okolicy Międzygórza można zobaczyć:
- Kościół św. Krzyża - Poewangelicki kościół, wybudowany w 1911 r., w stylu neoromańskim. W otoczeniu wyróżnia go charakterystyczny stromy dach.
- Kościół św. Józefa - Drewniany kościół parafialny wybudowany w latach 1740-42 i rozbudowany w 1920 roku. Dwuspadowy, stromy dach ozdobiony jest pośrodku niewielką sygnaturą. Wyposażenie w większości barokowo-rokokowej. Ołtarz główny oraz rzeźby dłuta M.I.Klahra - najwybitniejszego rzeźbiarza barokowego na Śląsku.
- Sanktuarium Marii Śnieżnej - Historia tego miejsca sięga 1750 roku. Wówczas wójt Wilkanowa z pielgrzymki do Mariazell w Syrii figurkę Madonny z Dzieckiem (Matki Bożej Śnieżnej) i umieścił ją pod bukiem rosnącym na zboczu Góry Iglicznej. W czasie burzy piorunu uderzył w drzewo, drzewo zostało powalone a figura ocalała - uznano fakt ten za Cud Ocalenia. Kiedy drzewo zostało powalone przez burzę ,figura została przeniesiona do małej pobliskiej kapliczki. Wkrótce zaczęto odnotowywać kolejne przypadki cudów, których doznali modlący się przed figurą mieszkańcy okolicznych wiosek. W 1781 r. ruszyła budowa sanktuarium maryjnego na miejscu kapliczki. W dniu 21.06.1983 r. cudowna figura Matki Bożej Śnieżnej została ukoronowana przez Ś.P. Papieża Jana Pawła II we Wrocławiu. Obecnie jest to największe po Wambierzycach miejsce pielgrzymkowe Ziemi Kłodzkiej.

Masyw Śnieżnika
Rozległe i jedno z wyższych w Sudetach pasm górskich, które zamyka od południa Kotlinę Kłodzką. Zaliczamy je do Sudetów Wschodnich. W budowie geologicznej występują gnejsy, które dzięki dużej odporności tworzą kulminacje, oraz mniej odporne łupki łyszczykowe, w których postało większość obniżeń dolinnych i przełęczy. Różowe granitognejsy Śnieżnika, są wieku paleozoicznego. W Krowiankach oraz w okolicy Kletna występują skały węglanowe. Są to przekrystalizowanie wapienie w postaci marmurów i dolomitów krystalicznych, tworzące soczewy i wkładki wśród łupków łyszczykowych. W 1966 roku w kamieniołomie marmurów Kletno III odkryto największą w Sudetach jaskinię, nazwaną, Jaskinią Niedźwiedzią. Zachodnie ograniczenie Masywu Śnieżnika stanowi Róg Górnej Nysy, poprzez który graniczy z górami Bystrzyckimi i Orlickimi. Północną granicę stanowi dolina Pogonnej. Jego ograniczenie od wschodu stanowią Góry Bielskie. Na południu Masyw obniża się stopniowo ku zachodniej części przedgórza Wysokiego Jesionika. Tak wydzielony teren w większości należy do Polski, powierzchnia w obrębie naszych granic wynosi około 200 km kw. Masyw Śnieżnika stanowi rodzaj rozrogu, którego centralnym zwornikiem jest sam Śnieżnik. Odbiega od niego pięć wyraźnych ramion. Ramiona te posiadają postać obszernych, spłaszczonych grzbietów z niewyraźnymi w większości kulminacjami szczytowymi. Poszczególne ramiona oddalają głęboko wcięte doliny erozyjne, co nadaje Masywowi prawie wysokogórski charakter. Dolne Partie Masywu Śnieżnika są silnie rozczłonkowane, bardzo urozmaicone i nie tak wyniosłe. Centralnym i najwyższym punktem całego Masywu jest rozległa i bezleśna kopuła szczytowa Śnieżnika. Śnieżnik (1425 m n.p.m.) - to najwyższy szczyt na Ziemi Kłodzkiej i Polskiej części Sudetów Wschodnich. Jednak w Sudetach jest dopiero na szesnastym miejscu. W Masywie Śnieżnika jest punktem, od którego we wszystkie strony rozchodzą się grzbiety górskie. Kopuła szczytowa leży powyżej górnej granicy lasu i jest doskonałym miejscem widokowym. Przy dobrej pogodzie można stąd podziwiać Karkonosze, Masyw Śnieżnika na Przedgórzu Sudeckim i Beskidy. Na skłonach kopuły szczytowej występują rumowiska kamienne, powstałe w epoce lodowej. Dużą wartość przyrodniczą posiadają murawy i traworośla szczytowe. Występują tu licznie gatunki roślin rzadkich i chronionych oraz sztucznie wprowadzona kosodrzewina. Wraz z partiami boru świerkowego regla górnego są objęte ochroną w rezerwacie krajobrazowym "Śnieżnik Kłodzki" o powierzchni 192,33 ha. Śnieżnik był popularny już pod koniec XVIII w. Modne były wycieczki na szczyt Śnieżnika i podziwianie wschodów słońca. W latach 1895-1899 wzniesiono tutaj kamienną wierzę widokową w kształcie baszty, o wysokości 33,5 m. Po wojnie nie była należycie zabezpieczona a ponieważ groziła zawaleniem, zdecydowano się na jej wysadzenie w 1973r. Resztki wieży tworzą dziś kulminację na kopule szczytowej.